{"id":2935,"date":"2022-10-30T17:25:00","date_gmt":"2022-10-30T16:25:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kwintesencja.art\/?p=2935"},"modified":"2022-11-23T13:25:01","modified_gmt":"2022-11-23T12:25:01","slug":"mistrzowie-grafiki-warsztatowej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kwintesencja.art\/en\/2022\/10\/30\/mistrzowie-grafiki-warsztatowej\/","title":{"rendered":"Mistrzowie grafiki warsztatowej"},"content":{"rendered":"

Obecnie trwaj\u0105ca w Centrum Sztuki Mo\u015bcice, w Tarnowie wystawa \u201eMistrzowie grafiki warsztatowej – Szko\u0142a Krakowska (1945-2010)\u201d jest wyj\u0105tkowa z dw\u00f3ch powod\u00f3w: jest zbiorem dokona\u0144 35 wybitnych artyst\u00f3w krakowskich oraz prezentacj\u0105 niemal wszystkich technik graficznych, zar\u00f3wno tych tradycyjnych, jak i tych b\u0119d\u0105ce efektem poszukiwa\u0144 i eksperyment\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Grafika warsztatowa wci\u0105\u017c cieszy si\u0119 sporym zainteresowaniem i pozostaje jedn\u0105 z oryginalniejszych form dialogu pomi\u0119dzy artyst\u0105, a odbiorc\u0105.
Ekspozycja potwierdza ogromny potencja\u0142 w dzie\u0142ach mistrz\u00f3w. Stanowi konfrontacj\u0119 styl\u00f3w, poetyk, kierunk\u00f3w i tw\u00f3rczych orientacji. Prezentacj\u0119 r\u00f3\u017cnych problem\u00f3w i rozmaitych sposob\u00f3w ich obrazowania, od przedstawiaj\u0105cych po te, kt\u00f3re naznaczone s\u0105 metafor\u0105 i symbolem.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ultima Thule – Krzysztof Sk\u00f3rczewski – miedzioryt, 1998<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Je\u015bli mia\u0142bym si\u0119gn\u0105\u0107, gdzie\u015b do \u017ar\u00f3de\u0142, nakre\u015blaj\u0105c kr\u00f3tki rys historyczny technik, to zapewne potrzeba powielania motyw\u00f3w graficznych pojawi\u0142a si\u0119 ju\u017c w prehistorii. Nasi przodkowie u\u017cywali swoich d\u0142oni jako szablon\u00f3w lub piecz\u0105tek.
W staro\u017cytno\u015bci wyciskano motywy w glinie piecz\u0119ciami, lub tworzono powtarzaj\u0105ce si\u0119 ornamenty przez toczenie rze\u017abionych wa\u0142k\u00f3w.
W \u015bredniowieczu, razem z pojawieniem si\u0119 w Europie papieru, sprowadzono z Chin druk wypuk\u0142y w postaci drzeworytu. Drukowano obrazki z tre\u015bci\u0105 religijn\u0105, obrazki pouczaj\u0105ce i moralizuj\u0105ce, ale te\u017c karty do gry i scenki pornograficzne.
W epoce renesansu i baroku drzeworyt europejski osi\u0105gn\u0105\u0142 wspania\u0142y poziom techniczny i artystyczny, czego najlepszym przyk\u0142adem s\u0105 genialne grafiki D\u00fcrera. Drewniane matryce by\u0142y cz\u0119\u015bci\u0105 sk\u0142ad\u00f3w obok metalowych liter tekstu, a ca\u0142o\u015b\u0107 drukowano technik\u0105 Gutenberga. R\u00f3wnolegle z drzeworytem istnia\u0142a ju\u017c technika wkl\u0119s\u0142a (miedzioryt), udoskonalona na pocz\u0105tku XVI wieku przez Daniela Hopfera, wynalazc\u0119 kwasorytu. Grafiki Rembrandta s\u0105 doskona\u0142ym przyk\u0142adem kwasorytu. Warto tak\u017ce wspomnie\u0107 s\u0142ynne \u201eKaprysy\u201d Goi.
Pod koniec XVIII wieku Alois Senefelder opracowa\u0142 technik\u0119 litografii \u2013 pierwszego druku \u201ep\u0142askiego\u201d. Przez ponad 100 lat r\u0119cznie nanoszono tre\u015bci na kamienne p\u0142yty, aby z nich uzyskiwa\u0107 odbitki. Powsta\u0142y pierwsze kolorowe plakaty Toulouse-Lautreca, czy Alfonsa Muchy.
W wieku XIX Japonia otwiera si\u0119 na zach\u00f3d i szczeg\u00f3lnie we Francji powstaj\u0105 kolekcje \u201eJaponerie\u201d. Ro\u015bnie zaciekawienie sztuk\u0105 i wzornictwem dalekiego wschodu. W \u015blad za tym rozpowszechnia si\u0119 w Europie technika sitodruku, sprowadzona z Japonii, udoskonalona przez rzemie\u015blnik\u00f3w i u\u017cywana do dekoracji p\u0142\u00f3cien, tworzenia tapet oraz drukowania szyld\u00f3w.
Sitodruk osi\u0105gn\u0105\u0142 szczyt popularno\u015bci w latach 60. w okresie panuj\u0105cego w sztuce stylu pop-art i neodadaizmu. Na czele tw\u00f3rc\u00f3w pos\u0142uguj\u0105cych t\u0105 technik\u0105 sta\u0142 Andy Warhol, kt\u00f3ry wykpi\u0142 wszystkie prawa grafiki, zwanej artystyczn\u0105, u\u017cywaj\u0105c j\u0119zyka ulicy i supermarketu. Obrazy Warhola przypominaj\u0105 p\u00f3\u0142ki sklepowe, na kt\u00f3rych wizerunki u\u0142o\u017cone s\u0105 obok siebie jak r\u00f3\u017cne warianty produktu. Portret celebryty jest produktem, podobnie jak coca-cola, zupa w puszce lub krzes\u0142o elektryczne. W tych latach pracuje te\u017c wybitny artysta geometrycznego op-artu Victor Vasarely. Jego druki poprzez zastosowanie sto\u0142u pneumatycznego wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 niebywa\u0142\u0105 precyzj\u0105, pomimo u\u017cycia wielu sit przy tworzeniu jednej odbitki.
Wszystkie techniki warsztatowe zmienia\u0142y si\u0119 stopniowo w procesy przemys\u0142owe: drzeworyt w druk wypuk\u0142y, miedzioryt w rotograwiur\u0119, a litografia w offset.<\/p>\n\n\n\n

Jednocze\u015bnie wraz z upowszechnianiem wysokich technologii pojawia si\u0119 jednak pewne nimi zm\u0119czenie i t\u0119sknota za technikami r\u0119cznymi. Cz\u0119\u015bciowo jest to powodowane nostalgi\u0105, ale te\u017c szacunkiem do ludzkiego, osobistego wyrazu i indywidualnych cech tak powsta\u0142ych prac.<\/p>\n\n\n\n

Techniki warsztatowe pozostaj\u0105 dzi\u015b w kr\u0119gu zainteresowa\u0144 artyst\u00f3w oraz jako element edukacji plastycznej w szko\u0142ach i w akademiach.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"
S\u0142awomir Chrystow – Dziewczyna i utopiec<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Kacper Bo\u017cek – Mistrz i Ma\u0142gorzata<\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Na wystawie dominuj\u0105 techniki wkl\u0119s\u0142e metalowe: akwaforta i akwatinta, a tak\u017ce mezzotinta i miedzioryt. Du\u017co jest tak\u017ce linoryt\u00f3w, kilka prac drzeworytniczych i litografii, a tak\u017ce przyk\u0142ady do\u015b\u0107 rzadkich technik, jak nitrolit, czy monotypia.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zag\u0142\u0119biaj\u0105c si\u0119 w tajniki graficznego rzemios\u0142a, spostrzegawczy widz zapewne dostrze\u017ce niuanse techniczne obecne w warstwie obrazowej, widoczne na powierzchni papieru, za spraw\u0105 unikatowych odbitek z metalowej p\u0142yty, drewnianego klocka czy kamiennego bloku.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"
Malwina Niespodziewana – Messenger<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Zbigniew Czop – A kto tu prowadzi?<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Mieczys\u0142aw Wejman- Ta\u0144cz\u0105cy<\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Uczestnicy wystawy: <\/strong>Roman Banaszewski<\/strong>, Kacper Bo\u017cek<\/strong>, Franciszek Bunsch<\/strong>, S\u0142awomir Christow<\/strong>, Zbigniew Czop<\/strong>, Witold Damasiewicz<\/strong>, Tomasz Daniec<\/strong>, Jerzy Dmitruk<\/strong>, Jacek Gaj<\/strong>, Tadeusz Jackowski<\/strong>, Janusz Karwacki<\/strong>, W\u0142odzimierz Kotkowski<\/strong>, Janina Kraupe<\/strong>, Marta Kremer<\/strong>, W\u0142odzimierz Kunz<\/strong>, Danuta Leszczy\u0144ska-Kluza<\/strong>, Zbigniew Lutomski<\/strong>, Adam Marczy\u0144ski<\/strong>, Lucjan Mianowski<\/strong>, Adam M\u0142odzianowski<\/strong>, Malwina Niespodziewana<\/strong>, Henryk O\u017c\u00f3g<\/strong>, Jerzy Panek<\/strong>, Andrzej Pietsch<\/strong>, Krzysztof Sk\u00f3rczewski<\/strong>, Leszek Sobocki<\/strong>, Jacek Sroka<\/strong>, Konrad Srzednicki<\/strong>, Jonasz Stern<\/strong>, Krzysztof Tomalski<\/strong>, Stanis\u0142aw Wa\u0142ach<\/strong>, Mieczys\u0142aw Wejman<\/strong>, Stanis\u0142aw Wejman<\/strong>, Stanis\u0142aw W\u00f3jtowicz<\/strong>, Roman Zieli\u0144ski.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wystawie towarzyszy unikatowy katalog – edycja limitowana.<\/h6>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n