{"id":2529,"date":"2022-07-31T12:20:59","date_gmt":"2022-07-31T10:20:59","guid":{"rendered":"https:\/\/kwintesencja.art\/?p=2529"},"modified":"2022-11-19T16:21:22","modified_gmt":"2022-11-19T15:21:22","slug":"in-hoc-signo-vinces","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kwintesencja.art\/en\/2022\/07\/31\/in-hoc-signo-vinces\/","title":{"rendered":"In hoc signo vinces"},"content":{"rendered":"

Najcz\u0119stsz\u0105 interpretacj\u0105 tego obrazu jest ta, \u017ce niebieska posta\u0107 to \u015bmier\u0107, w ko\u0142ysce jest nowe \u017cycie, a na \u015bcianie wisi ukrzy\u017cowany Chrystus. T\u0142umacz\u0105c dalej, \u017ce cz\u0142owiek, jako istota krucha od pocz\u0105tku jest skazany na trudy \u017cycia i \u015bmier\u0107, kt\u00f3ra towarzyszy mu od samych narodzin. Jedynym ratunkiem na \u017cycie wieczne jest Chrystus.
Ko\u0142yska mo\u017ce by\u0107 symbolem, marno\u015bci, hiperbol\u0105 cierpienia, a litera \u201eR\u201d mo\u017ce znaczy\u0107 \u201erabbi\u201d (co z hebrajskiego znaczy mistrz, nauczyciel)
Nad ko\u0142ysk\u0105 na \u015bcianie widnieje napis: \u201eIn hoc signo vinces (\u201ePod tym znakiem zwyci\u0119\u017cysz\u201d). Inskrypcja zwi\u0105zana jest z postaci\u0105 Konstantyna Wielkiego, kt\u00f3ry mia\u0142 widzenie pod \u015bwietlistym krzy\u017cem, przed bitw\u0105 z Maksencjuszem. Bitwa mia\u0142a miejsce w 312 roku i mia\u0142a zapocz\u0105tkowa\u0107 proces nawr\u00f3cenia si\u0119 cesarza na chrze\u015bcija\u0144stwo.
Ale dla Beksi\u0144skiego, znaczy\u0142o to zupe\u0142nie co\u015b innego…<\/p>\n\n\n\n

\"\"

AC74, zwany potocznie Ko\u0142ysk\u0105 – Zdzis\u0142aw Beksi\u0144ski<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Zdzis\u0142aw Beksi\u0144ski by\u0142 jednym z najbardziej znanych malarzy polskich XX wieku. Jego surrealistyczne wizje koszmar\u00f3w sennych, \u015bmierci oraz przemijania na trwa\u0142e wpisa\u0142y si\u0119 w polsk\u0105 kultur\u0119.
Absolwent architektury na Politechnice Krakowskiej. Pocz\u0105tkowo fotograf, potem rysownik, grafik i malarz. W swej tw\u00f3rczo\u015bci na pocz\u0105tku lat 60. z powodzeniem zajmowa\u0142 si\u0119 tak\u017ce rze\u017ab\u0105. By\u0142 cz\u0142onkiem Zwi\u0105zku Polskich Artyst\u00f3w Plastyk\u00f3w.
Po studiach wr\u00f3ci\u0142 do rodzinnego Sanoka, gdzie o\u017ceni\u0142 si\u0119 w 1951 roku z Zofi\u0105 Stankiewicz.
W 1958 r. urodzi\u0142 im si\u0119 syn Tomasz.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Na prze\u0142omie lat 50. i 60. Beksi\u0144ski tworzy abstrakcyjne reliefy, wykonane ze sztucznych tworzyw, blachy i drutu oraz gipsowe rze\u017aby i p\u0142askorze\u017aby. R\u00f3wnocze\u015bnie powstaj\u0105 bardzo ekspresyjne pastele, pe\u0142ne zdeformowanych, p\u00f3\u0142abstrakcyjnych ludzkich postaci.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W drugiej po\u0142owie lat 50. Beksi\u0144ski kojarzony jest g\u0142\u00f3wnie z fotografi\u0105. Zostaje cz\u0142onkiem Zwi\u0105zku Polskich Artyst\u00f3w Fotografik\u00f3w i wystawia swoje prace prowokuj\u0105c bardzo rozbie\u017cne opinie krytyki.
W 1959 roku na wystawie w Gliwickim Towarzystwie Fotograficznym, Beksi\u0144ski zaprezentowa\u0142 s\u0142ynn\u0105 prac\u0119 \u201eGorsety sadysty\u201d oraz zestaw czternastu prac bez tytu\u0142u, kt\u00f3re powsta\u0142y z inspiracji surrealistyczn\u0105 fotografi\u0105. W zestawach Beksi\u0144ski wykorzysta\u0142 zdj\u0119cia, ilustracje z czasopism, stare negatywy oraz reprodukcje tekst\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W tym czasie opublikowa\u0142 jeden z najwa\u017cniejszych tekst\u00f3w na temat fotografii, jakie napisano w Polsce w XX wieku pt. “Kryzys w fotografice i perspektywy jego przezwyci\u0119\u017cenia”.
Jego dorobek fotograficzny licz\u0105cy sto kilkadziesi\u0105t fotografii, znajduje si\u0119 w Muzeum Narodowym we Wroc\u0142awiu i nale\u017cy do najwa\u017cniejszych osi\u0105gni\u0119\u0107 fotografii polskiej XX wieku.

W 1960 r. Beksi\u0144ski zarzuca fotografi\u0119 i po\u015bwi\u0119ca si\u0119 malarstwu. W tym okresie jest jednym z najciekawszych polskich malarzy. Odwo\u0142uje si\u0119 do poezji Rainera Marii Rilkego i tre\u015bci egzystencjalnych.
Du\u017ce znacznie dla jego kariery artystycznej ma wystawa w Starej Pomara\u0144czarni w warszawskich \u0141azienkach Kr\u00f3lewskich zorganizowana przez Janusza Boguckiego w 1964 roku. Beksi\u0144ski pokazuje na niej 31 obraz\u00f3w, 22 rze\u017aby, 33 grafiki i a\u017c 116 rysunk\u00f3w. Krytycy podkre\u015blali bogactwo form, wyobra\u017ani\u0119 i ekspresyjno\u015b\u0107 sztuki Beksi\u0144skiego. Wystawa spowodowa\u0142a, \u017ce artysta sta\u0142 si\u0119 modny i popularny, a \u015brodowisko krytyk\u00f3w traktowa\u0142o go ju\u017c jako prawdziwego, cho\u0107 nadal bardzo kontrowersyjnego artyst\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W latach 70. w tw\u00f3rczo\u015bci Beksi\u0144skiego stopniowo zmienia si\u0119 tematyka. Od 1972r wyra\u017anie mniej jest czaszek, upior\u00f3w, rozk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 cia\u0142, a pojawiaj\u0105 si\u0119 wielkie nastrojowe pejza\u017ce pe\u0142ne tajemniczych budowli i ruin poro\u015bni\u0119tych paj\u0119czyn\u0105 i traw\u0105.
W 1977 r. rodzinny dom artysty w Sanoku przeznaczony zosta\u0142 do rozbi\u00f3rki i artysta przeprowadza si\u0119 do bloku w Warszawie.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
\n

\u201eLubi\u0119 si\u0119 zgubi\u0107 w t\u0142umie, bo wtedy si\u0119 nie wyr\u00f3\u017cniam i czuj\u0119 si\u0119 dobrze. Najch\u0119tniej mieszka\u0142bym w Hamburgu albo w Nowym Yorku, w takim gotuj\u0105cym si\u0119 piekielnym kotle, monstrualnym skupisku ludzi. Dla mnie jako mi\u0142o\u015bnika sztuczno\u015bci, nienawidz\u0105cego d\u017awi\u0119k\u00f3w ps\u00f3w, ma\u0142ych dzieci, ptak\u00f3w, wi\u0119kszo\u015b\u0107 d\u017awi\u0119k\u00f3w jakie wydaje Warszawa, a wi\u0119c samochody, tramwaje, samoloty to d\u017awi\u0119ki w zasadzie oboj\u0119tne a nawet mi\u0142e dla ucha je\u015bli por\u00f3wna si\u0119 je z cisz\u0105 idealn\u0105\u201d<\/strong><\/em><\/p>\nZdzis\u0142aw Beksi\u0144ski<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Beksi\u0144skiego z lat 80. nawi\u0105zywa\u0142a do malarstwa barokowego, malarstwa XIX w. i abstrakcji, co zapocz\u0105tkowa\u0142o indywidualny styl artysty przez niego samego nazwany: “fotografowaniem sn\u00f3w”.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W tym okresie ma ju\u017c swoje du\u017ce wystawy w Kolonii w Niemczech, w Warszawie, a w 1985 roku w Pary\u017cu. Kolejne wystawy odby\u0142y si\u0119 w Rzeszowie (1987), w BWA w Poznaniu (1988), w Pary\u017cu (1989), w Osace w Japonii (1990), w Ko\u0142obrzegu, S\u0142upsku, Olsztynie i w 1994 na KUL-u w Lublinie. Tutaj podczas konferencji prasowej, Beksi\u0144ski zapytany o genez\u0119 tw\u00f3rczo\u015bci, przekazywane tre\u015bci i tragizm emanuj\u0105cy z jego obraz\u00f3w – odpowiedzia\u0142, \u017ce jego malarstwo wyrasta z abstrakcjonizmu, a cz\u0119sto powtarzane interpretacje doszukuj\u0105ce si\u0119 dramatyzmu w tragedii wojny – nie maj\u0105 uzasadnienia.<\/p>\n\n\n\n

\n

\u201cImpulsem dla powstania obrazu jest zwykle impresja. Przychodzi mi pomys\u0142 do g\u0142owy – maluj\u0119. Na moim obrazie znacznie wi\u0119cej jest rzeczy zamalowanych, ni\u017c tych kt\u00f3re wida\u0107 na wierzchu. Malowanie obrazu jest dla mnie przygod\u0105 prze\u017cywan\u0105 z p\u0119dzlem w r\u0119ku przed kawa\u0142kiem p\u0142yty pil\u015bniowej. Mo\u017ce jest to jaka\u015b walka z przemijaniem.\u201d<\/strong><\/p>\nZdzis\u0142aw Beksi\u0144ski<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

W 1995 r. odby\u0142a si\u0119 wystawa w Muzeum Archidiecezji Warszawskiej.
Te prace r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 nieco od tych, kt\u00f3re mieli\u015bmy okazj\u0119 ogl\u0105da\u0107 dotychczas. Artysta nie maluje ju\u017c \u201epejza\u017cy metafizycznych\u201d kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 przed laty jego wizyt\u00f3wk\u0105. W tym momencie barwy s\u0105 bardziej stonowane, a na obrazach cz\u0119\u015bciej pojawiaj\u0105 si\u0119 ludzkie postacie.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Od ko\u0144ca lat 90. artysta tworzy tak\u017ce grafiki cyfrowe, wykorzystuj\u0105c w nich swoje zdj\u0119cia, kt\u00f3re poddaje obr\u00f3bce komputerowej. W kwietniu 1999 r. odbywa si\u0119 pierwsza wystawa fotomonta\u017cy w Galerii Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej w Gliwicach. Nie spotykaj\u0105 si\u0119 jednak one z du\u017cym zainteresowaniem.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W 1999 r. w wigili\u0119 Bo\u017cego Narodzenia, syn artysty \u2013 Tomasz, znany radiowy prezenter muzyczny, pope\u0142nia samob\u00f3jstwo.
Po 2000 roku Beksi\u0144ski ma kolejne indywidualne wystawy: w Cz\u0119stochowie, w Rzeszowie, Gda\u0144sku, Warszawie, Sanoku, G\u0142ogowie i Tarnowie.
W swoich wernisa\u017cach nigdy nie uczestniczy, poniewa\u017c cierpi na problemy gastryczne, a wyst\u0105pienie publiczne wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 dla niego z potwornym stresem. Jedynie w Muzeum Historii Miasta \u0141odzi uczestniczy w multimedialnym spotkaniu, dzi\u0119ki tele-transmisji, siedz\u0105c wygodnie w warszawskiej pracowni.
21 lutego 2005 roku Zdzis\u0142aw Beksi\u0144ski zosta\u0142 zamordowany w swoim mieszkaniu na 3 dni przed swoimi 76. urodzinami.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Ciekawostki o Arty\u015bcie:<\/p>\n\n\n\n